WieśKwiatonowice o średniowiecznym rodowodzie wg.
legendy zawdzięcza swoja nazwę królowej Jadwidze zachwyconej
ukwieconymi łąkami osady Pogórzan. We wsi można zwiedzić zabytkowy
ogród dworski przy odrestaurowanej w ostatnich latach prywatnym
wysiłkiem siedzibie Sczanieckich, w którym znajdują się najliczniejsze
w powiecie gorlickim skupiska drzew pomnikowych.
Do
oddalonego o 12 km powiatowego miasta Gorlice można wybrać się na
zwiedzanie zabytków (Dwór Karwacjanów, Ratusz Miejski, kamieniczki
mieszczańskie z XVII i XVIII w., kościół parafialny w stylu włoskiego
renesansu, Góra Cmentarna), na zakupy i do nowoczesnego kompleksu
basenów (z atrakcjami dla dzieci i sauną). Ziemia Gorlicka jest kolebką
przemysłu naftowego w Polsce. W mieście można oglądać pierwszą na
świecie uliczną lampę naftową zainstalowaną w 1854 r. przez Ignacego
Łukasiewicza (przy zbiegu ulic Kościuszki i Węgierskiej) i muzeum
regionalne im. I. Łukasiewicza. W najbliższych okolicach można zobaczyć
(znikające już z tutejszego krajobrazu) szyby naftowe tzw. kiwony w
okolicach Siar, Lipinek, Biecza i dalej w kierunku Jasła, aż do
jedynego na świecie skansenu przemysłu naftowego w Bóbrce.
Z
Gorlic niedaleko jest do Szymbarku, w którym znajduje się słynny
skansen budownictwa ludowego, dwór obronny Gładyszów z XVI w, dwór na
Folwarku i Dwór Groblewskich na Łęgach. Warte zobaczenia są liczne
zabytkowe cerkwie i kościoły na tzw. szlaku architektury drewnianej,
modrzewiowy kościół z XVIII w. w Szymbarku, gotycki kościół w Libuszy,
Sękowej, Binarowej, Szymbarku, Szalowej, Wysowej, cerkiew (i muzeum
wsi łemkowskiej) w Bielance, drewniane cerkwie w Skwirtnem, Owczarach,
Zdyni, Gładyszowie, Kwiatoniu, Nowicy i wielu innych miejscowościach,
słynne sanktuarium w Kobylance i Lipinkach, zespół parkowo - pałacowy w
Zagórzanach (z mauzoleum rodziny Skrzyńskich w kształcie piramidy,
jedynym tego typu zabytkiem w Polsce). Warte zwiedzania są także:
secesyjny pałac Długoszów w Siarach, drewniany dwór z XIX w. w Szalowej i wiele innych.
Koniecznie
trzeba się wybrać na niedaleką wyprawę do Biecza, jednego z
najstarszych na Podkarpaciu miast z ciekawymi kościołami (późnogotycki
kościół parafialny z XV w. dzwonnicą, klasztor Franciszkanów, barokowy
kościół św. Anny), renesansową kamienicą „Domem z basztą”, „Domem Zbója
Becza”, domem biskupa Kromera, renesansowym (pierwotnie gotyckim),
okazałym ratuszem, resztkami murów obronnych i ciekawymi muzeami.
Miłośnikom
muzeów polecamy także: muzeum Sztuki Cerkiewnej w Bartnem, muzeum
Rzemiosła Łemkowskiego w Bielance, w Stróżach muzeum pszczelarstwa i w
Grybowie Muzeum Diecezjalne.
Niewątpliwie najciekawsze dla pieszych turystów są szlaki w Beskidzie Niskim z Magurskim Parkiem Narodowym. M
P N obejmuje (wraz z otuliną) ponad 40 tys. ha.. Najwyższe szczyty to
Wątkowa 846 m, Magura Wątkowska 842 m i Kornuty 830 m. Dużą część Parku
zajmują lasy z naturalnymi drzewostanami bukowymi i jodłowymi.
Występują tu blokowiska piaskowcowe w Foluszu, paśmie Kornut i na górze
Kamień, liczne chronione gatunki roślin górskich i podgórskich, oraz
zwierzęta: niedźwiedzie (zapuszczające się tu z lasów bieszczadzkich),
rysie, żbiki, wilki, lisy, jelenie karpackie, sarny, dziki, a także
wiele gatunków gadów i ptaków (orły i orliki krzykliwe, bociany czarne
i inne).
Zimą w miejscowości Małastów można korzystać z dwóch wyciągów narciarskich na jednej z najdłuższych tras narciarskich w Polsce.
Górzyste
tereny Beskidu Niskiego – dziś graniczące ze Słowacją – od wieków
zamieszkiwane były przez Łemków mających swój odrębny język, wyznanie i
zwyczaje, którzy mimo wysiedlenia, powoli reaktywują swoją tradycyjną
kulturę ludową organizując festiwale kulturalne. Ślady ich osadnictwa
zachowały się do dziś: można w kilku wsiach (Gładyszów, Krzywa, Zdynia,
Regietów, Kwiatoń, Hańczowa i inne) podziwiać charakterystyczne
mieszkalno-gospodarcze domowstwa tzw.chyże, przepiękne (głównie
drewniane) cerkiewki, a nawet historyczny łanowy układ pól uprawnych.
W
Gładyszowie jest największa w Europie hodowla koni huculskich.
Miłośnicy konnej jazdy mogą uczestniczyć w rajdach konnych do stadnin w
Regietowie, Wysowej i Hańczowej.
Wakacyjną
atrakcją Beskidu Niskiego jest malowniczy skalny przełom rzeki Ropy,
przy którym 15 lat temu utworzono rozległy zalew u podnóża tzw.
Gorlickich Pienin. Przy zalewie w Klimkówce można skorzystać z pól
biwakowych, wypożyczalni sprzętu wodnego (rowery i łódki) i skromnej
sieci gastronomicznej.
Z
Gorlic jest 22 km do miejscowości Konieczna z przejściem (samochodowym)
na Słowację. Najbliższym na Słowacji miastem jest Bardiejów (Bardiów) z
gotycko - renesansową starówką ( z katedrą, ratuszem i mieszczańskimi
kamieniczkami), otoczoną w całości murami obronnymi z basztami, w
całości wpisaną na listę światowego dziedzictwa kulturowego UNESCO. W
pobliskim uzdrowisku z wodami leczniczymi Bardiejovskich Kupelach można
zwiedzić najstarszy skansen architektury Górnego Spisza.
Do
oddalonych od Kwiatonowic o 18 km Ciężkowic trzeba wybrać się na
przepiękną wycieczkę po 15 hektarowym, unikalnym rezerwacie ostańców
skalnych tzw. Skamieniałym Mieście, który według legendy był niegdyś
warownym grodem, za niegodziwy postępek władcy, zamienionym w głazy
wraz z mieszkańcami. Niezwykłe formacje skalne mają swoje nazwy np.
Czarownica, Zamek, Ratusz, Borsuk i inne.